laparoscopy2

لاپاراسکوپی و هیستروسکوپی

بررسی کامل ساختارهای داخلی لگن زن می تواند اطلاعات مهمی در مورد ناباروری و اختلالات متداول زنان ارائه دهد. اغلب، مشکلاتي که توسط معاينه فيزيکي خارجي کشف نميشوند، ميتواند توسط لاپاراسکوپي و هيستروسکوپي دو روشي که توسط آنهامستقیم اندامهاي لگن مشاهده ميشود، کشف شود. این روش ها ممکن است به عنوان بخشی از مراقبت های ناباروری شما بسته به موقعیت خاص شما توصیه شود. لاپاراسکوپی و هیستروسکوپی می تواند هم برای تشخیص و هم برای درمان مورد استفاده قرار گیرد.

لاپاراسکوپی تشخیصی برای مشاهده سطح بیرونی رحم، لوله های فالوپ، تخمدان ها و نواحی داخلی لگن توصیه می شود. هیستروسکوپی تشخیصی برای مشاهده داخل حفره رحمی استفاده می شود. اگر شرایط غیرطبیعی در طی روش تشخیصی مشاهده شود، می توان همزمان درمان هم انجام داد، و از نیاز به عمل جراحی دوم اجتناب کرد. هر دو روش تشخیصی و درمانی باید توسط پزشکان متخصص جراحی انجام شود.

تشخیص لاپاراسکوپی

لاپاراسکوپی به پزشکان کمک می کند تا بسیاری از مشکلات زنان را از جمله اندومتریوز، فیبروئید رحمی و سایر اختلالات ساختاری، کیست تخمدان، چسبندگی (بافت اسکار) و حاملگی خارج رحمی را تشخیص دهند. اگر درد ، سابقه عفونت لگن یا علائم بیماری لگن دارید ، پزشک از این روش برای ارزیابی شما استفاده می کند. گاهی اوقات پس از تکمیل ارزیابی اولیه ناباروری در هر دو زوج، لاپاراسکوپی توصیه می شود. معمولا بلافاصله بعد از پایان قاعدگی انجام می شود.

لاپاراسکوپی معمولا تحت بیهوشی عمومی به صورت سرپایی انجام می شود. بعد از اینکه بیمار تحت بیهوشی قرار گرفت، یک سوزن از طریق ناف قرار داده می شود و شکم با گاز دی اکسید کربن پر می شود. این گاز دیوار شکم را از ارگانهای داخل بدن فاصله می دهد تا لاپاراسکوپ را به صورت ایمن به حفره شکم منتقل کند و خطر آسیب به اندام های اطراف مانند روده، مثانه و عروق خونی را کاهش دهد. سپس لاپاراسکوپ از طریق یک برش در ناحیه زیر شکم وارد شکم می شود. پزشک می تواند از طزیق لاپاراسکوپی ارگان های تولید مثل رحم، لوله های فالوپ و تخمدان ها را ببیند.

یک میله کوچک معمولا از طریق یک برش دیگر در بالای ناحیه گوشه قرار می گیرد تا اندام های لگن را به شکل روشن نمایش دهد. علاوه بر این، مایع آبی رنگ اغلب از طریق رحم و لوله های فالوپ تزریق می شود تا تعیین شود که لوله ها باز هستند. در صورتی که هیچگونه ناهنجاری در این زمان مشخص نشود، برش با یک یا دو بخیه بسته می شود. اگر ناهنجاری ها کشف شوند، درمان انجام می شود.

عملیات لاپاراسکوپی

در طول لاپاراسکوپی ، بسیاری از اختلالات شکمی می تواند با خیال راحت از طریق لاپاراسکوپ در همان زمان درمان شوند. هنگام انجام عمل لاپاراسکوپی ، پزشک با استفاده از دو یا سه برش اضافی، ابزارهای اضافی نظیر پروب، قیچی، ابزار دستی، دستگاه های چفت و بست، فورسپس بیوپسی، دستگاه های الکترو جراحی یا لیزر و مواد سوز را وارد می کند. لیزر، در حالی که کمک قابل توجهی برای عمل های خاص است، اما گران است و لزوما بهتر یا موثرتر از سایر روشهای جراحی استفاده شده در طول عمل لاپاراسکوپی نیستند. انتخاب روش و ابزار بستگی به عوامل بسیاری از جمله تجربه پزشک، محل مشکل و دسترسی به تجهیزات دارد. برخی از مشکلات که با عمل جراحی لاپاراسکوپی حل می شوند عبارتند از: حذف چسبندگی (بافت اسکار) از اطراف لوله های فالوپ و تخمدان، باز کردن لوله های مسدود شده، از بین بردن کیست تخمدان و درمان حاملگی خارج رحمی. آندومتریوز همچنین می تواند از سطح خارجی رحم، تخمدان یا صفاق خارج شود. تحت شرایط خاص، فیبروئیدهای رحمی نیز می تواند برداشته شود. لاپاراسکوپی می تواند تخمدان های بیمار را حذف کند و به عنوان بخشی از هیسترکتومی انجام شود.

لاپاراسکوپی به کمک رباتیک

جراحی لاپاراسکوپی با کمک روباتیک (RAL) یک شکل پیشرفته از عمل لاپاراسکوپی است که به تازگی انجام می شود. در RAL، ابزارها و تلسکوپ بسیار مشابه لاپاراسکوپی معمولی هستند، اما آنها به یک ربات وصل می شوند که به نوبه خود توسط جراح که در اتاق مشاهده قرار دارد، کنترل می شود. این اتاق مشاهده معمولا در کنار بیمار قرار دارد، هرچند ممکن است جراحی روی بیمار در یک شهر یا قاره دیگر باشد.

اگرچه در مورد مزایا و معایب انجام لاپاراسکوپی با استفاده از تکنیک های معمولی در برابر کمک رباتیک بحث وجود دارد، شکی نیست که برخی از جراحان قادر به انجام رویه های گسترده و پیچیده تر با ربات هستند. این به نوبه خود می تواند به پزشکان اجازه دهد تا برای بیماران جراحی با رویکرد کمتر تهاجمی داشته باشند، در نتیجه بهبود سریع تر می شود و مزایای دیگری دارد. علاوه بر این، تعداد زیادی از جراحان هیسترکتومی را با کمک رباتیک انجام می دهند. احتمال دارد که اعمال جراحی بیشتری، که قبلا نیاز به لاپاراتومی داشتند، توسط لاپاراسکوپی با کمک روباتیک جایگزین شود. با این وجود، جراحی روباتیک گران تر است و عموما وقت گیرتر از عمل جراحی معمول است و تمام بیمارستان ها این تجهیزات را در دسترس ندارند. همچنین تغییرات در مراقبت های بهداشتی بر روی دسترسی به روباتیک و دیگر روش های “پیشرفته” تأثیر می گذارد.

خطرات لاپاراسکوپی

خطراتی در رابطه با لاپاراسکوپی وجود دارد. عفونت مثانه بعد از عمل و سوزش پوستی شایع تر است. چسبندگی توسعه می یابد. هماتوم های (خونریزی زیر پوستی) دیواره شکمی می توانند در نزدیکی برش ها ایجاد شوند. عفونت های لگنی یا شکمی ممکن است رخ دهد. تشخیص عوارض جدی لاپاراسکوپی نادر است. خطر اصلی آسیب به روده، مثانه، رحم، رگ های خونی بزرگ یا سایر اندام ها است که ممکن است نیاز به جراحی اضافی داشته باشد. جراحات در هنگام قرار دادن ابزارهای مختلف از طریق دیواره شکم یا در طی عمل جراحی رخ می دهد. شرایط خاص ممکن است خطر عوارض جدی را افزایش دهد. این شرایط شامل جراحی قبلی شکم، به ویژه جراحی روده و سابقه و یا وجود چسبندگی روده / لگن، اندومتریوز شدید، عفونت ها لگنی، چاقی و یا لاغری بیش از حد است. واکنش های آلرژیک، آسیب عصبی و عوارض بیهوشی به ندرت اتفاق می افتد. احتباس ادراری بعد از عمل غیر معمول است و ترومبوز وریدی (لخته خون) نادر است. خطر مرگ ناشی از لاپاراسکوپی بسیار کم است (حدود 3 در 100000). هنگامی که همه عوارض احتمالی در نظر گرفته می شود، یک یا دو زن از هر 100 مورد ممکن است عارضه ای ایجاد کنند، که معمولا پیامدهای جزئی دارد.

مراقبت بعد از عمل

پس از لاپاراسكوپي، ناحيه ناف معمولا حساس است و شکم كبود می شود. گاز مورد استفاده برای منبسط کردن شکم باعث ایجاد ناراحتی در شانه ها، قفسه سینه و شکم می شود و بیهوشی باعث تهوع و سرگیجه می شود. میزان ناراحتی بستگی به نوع و میزان انجام مراحل دارد. فعالیت های عادی را می توان پس از چند روز انجام داد. درد شدید شکمی، تهوع و استفراغ ، درجه حرارت 101 درجه فارنهایت یا بیشتر، خروج چرک از ناحیه برش روی شکم یا خونریزی قابل توجهی از برش، عوارض جدی بالقوه است که نیاز به مراقبت فوری پزشکی دارد.

در نظر گرفتن لاپاراسکوپی به جای لاپاراتومی برای جراحی لگنی

بسیاری از عمل جراحی زنان از طریق لاپاراتومی انجام می شود که برش (“بیکینی” یا “بالا و پایین”) برای باز کردن شکم انجام می شود.بیماران معمولا چند روز پس از جراحی در بیمارستان بستری می شوند و بسته به میزان فعالیت بدنی مورد نیاز ممکن است پس از دو تا شش هفته به محل کار خود بازگردند. بسیاری از روش های زنان و زایمان نیز می توانند توسط لاپاراسکوپی عمل انجام شوند.به دنبال لاپاراسکوپی ، بیماران عموما قادر به بازگشت به خانه در روز عمل جراحی هستند و سریعتر بهبود می یابند و پس ازهفت روز به فعالیت های کامل باز می گردند.

برخی از انواع جراحی ها ممکن است برای انجام لاپاراسکوپی بسیار خطرناک باشند، در حالی که در برخی دیگر مشخص نیست که لاپاراسکوپی نتایج مشابه و به خوبی لاپاراتومی دارد. تجربه جراح نیز در تصمیم گیری در مورد اینکه آیا باید از روش لاپاراسکوپی یا لاپاراتومی استفاده شود، تاثیر می گذارد. هنگام بررسی عمل جراحی، بیمار و دکتر باید جوانب مثبت و منفی انجام لاپاراتومی را در مقایسه با لاپاراسکوپی بررسی کنند.

هیستروسکوپی تشخیصی هیستروسکوپی یک روش مفید برای ارزیابی ناباروری، سقط مکرر یا خونریزی غیر طبیعی رحم است. هیستروسکوپی تشخیصی برای بررسی حفره رحم مورد استفاده قرار می گیرد و در تشخیص شرایط غیر طبیعی رحم مانند فیبروئید هایی که در حفره رحم، زخم، پولیپ ها و ناهنجاری های مادرزادی قرار دارند مفید است. هیستروسالپتیموگرافی (اشعه ایکس رحم و لوله های فالوپ)، سونو هیستروگرام (سونوگرافی با تزریق نرمال سالین به حفره رحم) و یا بیوپسی اندومتری برای ارزیابی رحم قبل از هیستروسکوپی انجام می شود.

گام اول هیستروسکوپی تشخیصی معمولا با استفاده از دیلاتورها با اندازه های مختلف دهانه رحم را باز می کنند. هنگامی که دهانه رحم باز می شود، هیستروسکوپ (وسیله ای مانند تلسکوپ بلند، نازک، شفاف) از طریق دهانه رحم داخل رحم قرار می گیرد. برش پوست برای هیستروسکوپی لازم نیست. گاز دی اکسید کربن یا مایعات خاصی از طریق هیستروسکوپ به رحم تزریق می شود. این گاز یا مایع حفره رحم را گسترش می دهد و پزشک را می تواند به طور مستقیم ساختار داخلی رحم را مشاهده کند. هیستروسکوپی تشخیصی یک روش سرپایی است که در مطب یا اتاق عمل انجام می شود و اغلب بلافاصله پس از پایان قاعدگی انجام می شود، زیرا حفره رحم به راحتی قابل ارزیابی است.

هیستروسکوپی درمانی

هیستروسکوپی درمانی می تواند بسیاری از ناهنجاری هایی را که در طی هیستروسکوپی تشخیصی یافت می شود، درمان کند. هیستروسکوپی عملیاتی شبیه به هیستروسکوپی تشخیصی است، به جز این که یک ابزار باریک به داخل حفره رحم از طریق یک کانال در عمل هیستروسکوپ جایگذاری می شود. فیبروئیدها، بافت اسکار و پولیپ ها می توانند از داخل رحم برداشته شوند. برخی از اختلالات ساختاری مانند سپتوم رحمی از طریق هیستروسکوپ تصحیح می شوند. ممکن است پزشک برای آمادگی رحم جهت جراحی داروهایی تجویز نماید. در نتیجه عمل جراحی، پزشک یک کاتتر بالون را وارد رحم می کند.

آنتی بیوتیک ها و / یا استروژن پس از انجام برخی از انواع جراحی رحم برای پیشگیری از عفونت و تحریک بهبودی اندومتر تجویز می شود. تخریب آندومتر، یک روش که در آن دیواره های رحم تخریب می شود، که برای درمان خونریزی بیش از حد رحم استفاده می شود. تخریب پوشش رحم در زنانی که می خواهند باردار شوند، انجام نمی شود.

خطر هیستروسکوپی عوارض هیستروسکوپی در حدود دو مورد از هر 100 مورد وجود دارد. سوراخ شدن رحم (یک سوراخ کوچک در رحم) شایع ترین عارضه است. اگرچه سوراخها معمولا به صورت خودبخودی بسته میشوند، ممکن است باعث خونریزی شوند یا باعث آسیب به ارگانهای مجاور شوند، که ممکن است نیاز به جراحی بیشتری داشته باشد. چسبندگی حفره های رحم یا عفونت ممکن است پس از هیستروسکوپی ایجاد شود. عوارض جدی مربوط به مایعاتی که برای رفع رحم مورد استفاده قرار می گیرند شامل ادم ریه، مشکلات لخته شدن خون، عدم تعادل الکترولیتی و واکنش های شدید آلرژیک است. با این حال، عوارض شدید یا مرگ و میر، بسیار نادر است. برخی از عوارض فوق ممکن است از اتمام جراحی جلوگیری کنند.

مراقبت بعد از عمل

پس از هیستروسکوپی، برخی از زنان ترشحات واژن یا خونریزی و گرفتگی عضلانی برای چندین روز تجربه می کنند. اکثر فعالیت های فیزیکی معمولا در عرض یک یا دو روز می تواند دوباره ادامه یابد. اگر یک کاتتر بالون در حفره گذاشته شود، معمولا بعد از چند روز برداشته می شود. استروژن برای چند هفته پس از جراحی تجویزمی شود.

نتیجه لاپاراسکوپی و هیستروسکوپی اجازه می دهد تا پزشکان تشخیص و درمان بسیاری از اختلالات ژنتیکی را به صورت سرپایی انجام دهند. زمان بهبودی بیمار مختصر و به مراتب کمتر از زمان بهبودی بعد از جراحی شکم از طریق برش های بزرگتر است. قبل از انجام لاپاراسكوپي يا هيستروسكوپي، بيماران بايد با پزشکان خود درمورد روشها و خطرات آنها صحبت كنند.